zegar

Umowa o pracę na czas określony – prawa pracownika

przez

Umowa o pracę na czas określony daje szybki start i przewidywalny koniec. Ma jednak limity: maksymalnie 33 miesiące i do 3 umów z tym samym pracodawcą, potem staje się bezterminowa. Ryzyko? Krótszy horyzont stabilności i łatwiejsze planowanie po stronie pracodawcy.

Klucz: większość praw masz takich samych, jak przy umowie bezterminowej – urlop, chorobowe, rodzicielskie, równe traktowanie i BHP. Od 2023 roku pracodawca musi uzasadnić wypowiedzenie także przy umowie terminowej, a związek zawodowy trzeba konsultować na podobnych zasadach.

Przekroczenie 33 miesięcy zatrudnienia lub zawarcie czwartej umowy terminowej z tym samym pracodawcą z automatu przekształca stosunek pracy w bezterminowy. Nie liczą się umowy na zastępstwo i w szczególnych przypadkach przewidzianych w Kodeksie pracy.

Czym jest umowa o pracę czas określony i co musi zawierać?

To standardowa umowa o pracę z datą końcową. Powinna zawierać rodzaj pracy, miejsce, wynagrodzenie z wyodrębnieniem składników, wymiar czasu pracy, termin rozpoczęcia oraz okres obowiązywania. W praktyce warto doprecyzować tryb pracy zdalnej, zakres obowiązków i zasady premiowania. Zawierając kolejną umowę, sprawdź łączny staż u tego pracodawcy, bo wpływa na okres wypowiedzenia.

Jakie prawa daje umowa o pracę czas określony?

  • Urlop wypoczynkowy 20 albo 26 dni w roku zależnie od stażu.
  • Wynagrodzenie co najmniej minimalne, dodatki za nadgodziny i noc.
  • Prawo do zwolnienia lekarskiego i zasiłku chorobowego po okresie wyczekiwania.
  • Urlopy i zasiłki rodzicielskie, ochrona w ciąży i podczas urlopu macierzyńskiego.
  • Równe traktowanie i zakaz dyskryminacji.
  • Szkolenia i środki BHP, profilaktyka medyczna.
  • Odprawa przy zwolnieniach grupowych jeśli spełnione są przesłanki ustawowe.
Sta ż pracy u danego pracodawcy Okres wypowiedzenia
Do 6 miesięcy 2 tygodnie
Powyżej 6 miesięcy 1 miesiąc
Powyżej 3 lat 3 miesiące

Kiedy można rozwiązać umowę o pracę czas określony?

Możliwe są trzy tryby: porozumienie stron, wypowiedzenie z zachowaniem okresu wypowiedzenia oraz rozwiązanie bez wypowiedzenia w przypadkach szczególnych. Od 2023 roku przy wypowiedzeniu przez pracodawcę musi on wskazać rzeczywistą i konkretną przyczynę, a związek zawodowy konsultuje zamiar rozstania na podobnych zasadach jak przy bezterminowej. Pracownik może odwołać się do sądu pracy i żądać przywrócenia albo odszkodowania.

Czy ciąża przedłuża umowę na czas określony?

Tak. Umowa, która miałaby się rozwiązać po upływie trzeciego miesiąca ciąży, ulega przedłużeniu do dnia porodu. Wyjątek stanowią umowy na zastępstwo. Jeżeli planujesz rodzicielstwo, pilnuj dat i skontaktuj się z HR odpowiednio wcześniej.

Jak działa limit 33 miesięcy i 3 umów?

Łączny czas trwania wszystkich umów terminowych z jednym pracodawcą to maksymalnie 33 miesiące, a liczba takich umów to 3. Przekroczenie któregokolwiek progu zmienia stosunek pracy w bezterminowy od dnia następnego po przekroczeniu. Do limitów nie wlicza się m.in. umów na zastępstwo oraz sytuacji uzasadnionych obiektywnie, gdy pracodawca zawiadomi inspektora pracy i wskaże przyczynę.

Jakie świadczenia przysługują z umowy terminowej?

  • Wynagrodzenie chorobowe, a potem zasiłek chorobowy po spełnieniu warunków ubezpieczeniowych.
  • Zasiłek macierzyński i rodzicielski, jeśli w dniu porodu lub przyjęcia dziecka na wychowanie trwa zatrudnienie albo spełnione są przesłanki zasiłku.
  • Ekwiwalent za niewykorzystany urlop przy zakończeniu umowy.
  • Odprawy i rekompensaty przewidziane ustawami w odpowiednich przypadkach.

Dla dociekliwych: podstawy prawne znajdziesz w Kodeksie pracy i ustawach zasiłkowych. Dobre punkty startu to tekst Kodeksu pracy oraz poradniki na gov.pl.

Umowa o pracę czas określony bywa jak karta parkingowa na godzinę: świetna, dopóki nie zaczniesz czekać na windę. Lepiej wcześniej sprawdzić, czy nie opłaca się abonament.

FAQ

Czy można ją zerwać wcześniej?

Tak. Umowę na czas określony można rozwiązać za porozumieniem stron w dowolnym momencie lub za wypowiedzeniem zgodnie z okresem wypowiedzenia. Pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia i skonsultować je ze związkiem jeśli działa u niego organizacja związkowa. W wyjątkowych sytuacjach możliwe jest rozwiązanie bez wypowiedzenia.

Ile razy można ją przedłużać?

Maksymalnie do trzech umów i łącznie do trzydziestu trzech miesięcy. Przekroczenie limitu liczby umów albo czasu powoduje przekształcenie w umowę bezterminową.

Jakie daje świadczenia?

Takie jak umowa bezterminowa, w tym urlop wypoczynkowy, chorobowe, zasiłki rodzicielskie, ekwiwalent za urlop, a w określonych przypadkach odprawy. Zakres świadczeń zależy od spełnienia warunków ubezpieczeniowych i przepisów szczególnych.

Inne ciekawe artykuły